Günlerdir yurt dışı bağlantıları ve görüşmeleri yapıyorum. İnanın diğer ülkelerde bağımlılıkla mücadele eden bu çocuklara ve ailelerine böyle davranılmıyor.
Burada bahsettiğim siyaset ya da hükümet değil; doğrudan devletin kendisidir. Devletin asli görevi, vatandaşını her anlamda korumaktır. Bu sadece benim temennim değil, anayasal bir zorunluluktur. Nitekim Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 58. Maddesi şu ifadelere yer vermektedir:
“Devlet, gençleri alkol düşkünlüğünden, uyuşturucu maddelerden, suçluluk, kumar ve benzeri kötü alışkanlıklardan ve cehaletten korumak için gerekli tedbirleri alır.”
Ayrıca Anayasa’nın 5. Maddesi, devletin temel amaç ve görevlerini tanımlarken vatandaşın huzurunu, temel hak ve hürriyetlerini güvence altına almayı ve kişinin maddi ile manevi varlığını geliştirmesi için gerekli şartları hazırlamayı emreder.
Bağımlılık 21 Günlük Tedaviyle Biten Bir Süreç Değildir
21 günlük tıbbi tedavi ile evlatlarımız bağımlılıktan kurtulamaz. Bağımlılık; beyin ve duygu dünyasını etkileyen, ömür boyu nükssetme riski taşıyan kronik bir hastalıktır.
Bu durumu bir kanser tedavisi gibi düşünmek gerekir: Tedavi olursunuz ancak düzenli kontrollere gitmez, beslenmenize dikkat etmez, moralinizi yüksek tutmazsanız hastalık tekrar edebilir. Bağımlılık da böyledir. Kişi AMATEM’e yatar veya kendi imkânlarıyla, ilaçsız bir şekilde 2 yıl temiz kalabilir. Peki ya sonrası?
Eğer bu çocuklar ve aileler tıbbi, psikolojik ve sosyal yönden her anlamda desteklenmezse ne olur? Ne yazık ki aynı kısır döngünün içine tekrar gireriz.
Önyargılar ve Toplumsal Dışlanma
Bu çocuklar ve aileleri; önce yakın akrabaları, sonra arkadaşları, komşuları, mahalleleri, toplum ve işverenler tarafından dışlandığı sürece ne yapacaklar? Hayatlarını nasıl idame ettirecekler? Anneler —özellikle anneler— nereye kadar tek başlarına yetebilecekler?
Tedavi masrafları için feryat ettiğimizde bile destek sadece yine bu konudan müzdarip olan, aynı acıyı çeken insanlardan geliyor.
Hükümlü veya engelli kadroları açılıyor; hem kamuda hem özel sektörde şartlar konuluyor fakat “Uyuşturucu geçmişi olmayacak” maddesi ekleniyor. İnsanlar işledikleri hataların cezasını kanun önünde ödeyip çekiyorlar. Peki sonra bitiyor mu? Hayır. Toplum, devlet ve işverenler olarak ne yapıyoruz? “Aman bu geçmişte şunu yapmış, uzak duralım, işe almayalım” diyoruz. Bizler vebalı mıyız? Bu konuda duyarlı olmak için illa her insanın başına mı gelmesi gerekiyor?
Kadın ve Anne Olmanın Ağırlığı
Hele ki biz kadınlar için… Maalesef ülkemizde kadın olmak zaten zorken, bu mücadeleyi veren bir anne olmak çok daha zor. Ya siyasi bir referansınız olacak ya da paranız…
- Bir anne çocuğuna ilaç alabilmek için kimliğini rehin bırakıyorsa,
- Bir gencimiz işe alımda sağlık raporunda AMATEM kaydı veya maddeyi bıraktığı bilgisi görüldüğü an reddediliyorsa,
- Bir anne evladı hastaneye yatırılabilsin diye siyasetçilerin kapısını çalmak, bir telefon ricasına muhtaç kalmak zorunda bırakılıyorsa,
- Bir anne evlatları için mücadele verirken iftiralara, çirkin tekliflere maruz kalıyor veya “Bunun çocuğu bağımlıymış, bunu işe almayalım” anlayışıyla engelleniyorsa,
Soruyorum size: Okuma yazması dahi olmayan, kırsal kesimde yaşayan, haklarını bilmeyen anneler ne yapsın? Buradaki bilinçli anneler bile sürekli engellere takılırken onlar nasıl dayansın?
Önyargılarınızı Kırın, Egoları Bırakın
Gördüklerimi ve yaşadıklarımı ifade etmek zorundayım. Katıldığım toplantılarda karşılaştığımız tablo karşısında ülkem adına derin bir üzüntü duydum. Gerçekten nasıl bu hale geldik? İnsanlık, merhamet ve dayanışma nerede kaldı?
Kimse kimseden karşılıksız para veya imtiyaz istemiyor. Ama bu evlatların, bu annelerin önünü kapatmayın. Önyargılarınızı kırın, egolarınızı bir kenara bırakın. Devletiyle, toplumuyla, işvereniyle bu mücadelede yanımızda olun.
Derya Şaşmaz
Ak Hayatlar Derneği Başkanı
